Dán nhãn Tiết kiệm Năng lượng: Giải quyết băn khoăn “hậu” dán nhãn

Tuy nhiên cái mà nhiều DN và người tiêu dùng băn khoăn hiện nay là làm sao giải quyết những vấn đề băn khoăn “hậu” dán nhãn.

Băn khoăn hậu dán nhãn

Chương trình dán nhãn năng lượng, nhãn TKNL đã được Văn phòng TKNL – Bộ Công Thương phát động từ năm 2005. Hiện nay, đã có rất nhiều sản phẩm điện năng tiêu thụ trên thị trường được chứng nhận là các sản phẩm TKNL như đèn huỳnh quang T8, ballast điện từ của Công ty Vinakip, chóa đèn chiếu sáng đường phố TKNL của Công ty Hapulico…

Tuy nhiên, thực tế là trên thị trường, những sản phẩm “hao hao” giống những sản phẩm được chứng nhận TKNL quá đa dạng và khó kiểm soát chất lượng, điển hình như sản phẩm đèn compact. Đèn compact Việt Nam là sản phẩm đã được chứng nhận là sản phẩm TKNL thay thế bóng đèn sợi đốt với nhiều thương hiệu nổi tiếng như: Rạng Đông, Điện Quang, Philips… Tuy nhiên, không khó để nhận ra hiện nay, thị trường bóng đèn compact của Việt Nam rất phong phú, trong đó có rất nhiều sản phẩm của Trung Quốc. Theo đại diện của Công ty Ánh sáng Thăng Long: “Những sản phẩm này có công suất thực tế với công suất được ghi trên sản phẩm chênh nhau khá nhiều, tức là nó thực sự không TKNL nhưng vẫn bị nhầm tưởng là sản phẩm TKNL và vẫn cạnh tranh ngang ngửa với các sản phẩm cùng loại của Việt Nam”.

Bên cạnh đó, khi những dự án của nhà nước quy định sẽ sử dụng những thiết bị TKNL được đưa ra thì các DN đã sản xuất rất nhiều những sản phẩm TKNL. Nhưng nhiều người lo ngại rằng sẽ xảy ra vấn đề các sản phẩm mang đi chứng nhận là các sản phẩm đạt tiêu chuẩn nhưng các sản phẩm được bán ra trên thị trường lại không đảm bảo. Cho nên, việc làm thế nào để phát động được chương trình hiệu quả thực sự cần những chế tài để quản lý, giám sát các sản phẩm hậu dán nhãn.

Ngoài ra, các sản phẩm TKNL hiện nay vẫn có giá cao hơn giá của các sản phẩm khác cùng loại. Ví dụ 1 bóng đèn sợi đốt chỉ có giá khoảng 8.000 đồng trong khi 1 bóng đèn compact cùng loại có giá khoảng 20.000 đồng. Điều này cũng hạn chế cho việc tiêu thụ sản phẩm nếu như vấn đề truyền thông, nâng cao nhận thức cho người dân không thực sự hiệu quả.

Sẽ có những giải pháp hợp lý

Đối với vấn đề phát động Chương trình dán nhãn năng lượng, nhãn TKNL, việc truyền thông trên các phương tiện thông tin đại chúng là một vấn đề hết sức quan trọng. Nhiều công ty như Công ty CP bóng đèn phích nước Rạng Đông đã có những chương trình triển khai giới thiệu về sự khác nhau của đèn compact và đèn sợi đốt. Văn phòng TKNL cũng đã phối hợp với EVN để thực hiện những chương trình tuyên truyền về TKNL. Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học công nghệ - Bộ Công Thương Phương Hoàng Kim cho biết: “Sau những hoạt động truyền thông như vậy, chúng tôi thấy nhận thức về đèn compact của người dân đã thay đổi rất nhiều. Trong thời gian tới, chúng tôi sẽ đẩy mạnh tuyên truyền cho những sản phẩm TKNL khác nữa để người dân cũng như DN ngày càng nhận thức rõ hơn về vấn đề sản xuất và sử dụng các sản phẩm TKNL”.

Đối với DN, việc tham gia Chương trình dán nhãn TKNL là một việc mang lại nhiều lợi ích. Bởi lẽ Chính phủ đã ra quyết định

Để chuẩn bị cho việc xây dựng, ban hành và thực hiện chương trình mục tiêu lộ trình về dán nhãn TKNL, ngày 14/12/2009, Văn phòng TKNL đã tổ chức phát động Chương trình dán nhãn TKNL và công bố chương trình dán nhãn TKNL cho 4 sản phẩm: Bóng đèn huỳnh quang compact; quạt điện, ballast điện tử, bình đun nước nóng. Đồng thời, Văn phòng TKNL cũng đã tổ chức trao giải chứng nhận sản phẩm tiết kiệm năng lượng cho Công ty Việt Nam Schneider.

là đối với các chương trình mua sắm công, các thiết bị được mua sắm phải đảm bảo được chứng nhận TKNL. Đồng thời, DN có các sản phẩm TKNL sẽ được hưởng ưu đãi về vốn đầu tư tại các ngân hàng. Để thúc đẩy các DN tham gia sản xuất các sản phẩm TKNL, ông Kim cho biết: “Thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp cận với từng nhà sản xuất để tuyên truyền, vận động các nhà sản xuất nắm bắt được tình hình, đẩy mạnh sản xuất các sản phẩm TKNL và được dán nhãn TKNL”.

Đối với những chế tài xử phạt các DN có hành vi gian lận, khi luật TKNL được ban hành (dự kiến vào tháng 5/2010), những sản phẩm được lựa chọn sẽ được dán nhãn ép buộc và những sản phẩm không đủ tiêu chuẩn sẽ bị cấm lưu hành trên thị trường. Ông Lương Văn Phan – Phó Giám đốc Trung tâm Tiêu chuẩn chất lượng - Tổng cục Tiêu chuẩn đo lường chất lượng Việt Nam cho biết: “Bộ Công Thương đang có cơ quan quản lý thị trường. Cho nên sau này những hình thức thanh tra giám sát sẽ là chức năng của cơ quan quản lý thị trường thực hiện. Khi luật TKNL được ban hành, mỗi năm 1 lần, Văn phòng TKNL sẽ tổ chức kiểm tra lại những sản phẩm đã được dán nhãn. Mẫu kiểm tra sẽ được lấy tại cả DN và trên thị trường để đảm bảo tính chính xác cho hoạt động kiểm tra. Đối với những trường hợp liên quan đến sự gian lận trên thị trường thì lực lượng công an sẽ được huy động vào cuộc”. Bên cạnh đó, người tiêu dùng cũng có thể tham gia kiểm tra giám sát, nếu có nghi ngờ có thể gửi sản phẩm đến các cơ quan kiểm định để kiểm tra lại chất lượng sản phẩm.